Η πρόσκληση της Ειδικής Υπηρεσίας Διαχείρισης Προγράμματος Ήπειρος, με τίτλο «Ενίσχυση τοπικών υποδομών για την υποστήριξη της τεχνολογικής καινοτομίας», αποτελεί μια σαφώς διαφοροποιημένη εκδοχή του αρχικού σχεδίου της Περιφέρειας Ηπείρου για το μεγάλο Πάρκο Υψηλής Τεχνολογίας.
Από το αρχικό έργο των 50 εκατομμυρίων ευρώ περνάμε σε μια πολύ πιο περιορισμένη παρέμβαση: ένα Πάρκο Καινοτομίας και Επιχειρηματικότητας που εστιάζει στη στήριξη της τεχνολογικής καινοτομίας των επιχειρήσεων και, σύμφωνα με την πρόσκληση, μπορεί να αναπτυχθεί σταδιακά, ξεκινώντας από περιορισμένες αυτόνομες υποδομές.
Η εξέλιξη αυτή επιβεβαιώνει την κριτική που είχε ασκήσει εξαρχής το «Κοινό των Ηπειρωτών»: η Περιφερειακή Αρχή επιχείρησε να σχεδιάσει χωρίς καμία διαβούλευση ένα έργο δεκάδων εκατομμυρίων ευρώ, τη στιγμή που αντίστοιχες λύσεις υπάρχουν και έχουν ήδη δοκιμαστεί διεθνώς.
Το «Κοινό των Ηπειρωτών», έχοντας προηγουμένως συζητήσει με φορείς και ειδικούς, είχε προτείνει στο Περιφερειακό Συμβούλιο την ένταξη του Πάρκου Τεχνολογίας και Έρευνας σε ένα ολοκληρωμένο σχέδιο για ένα ανοιχτό οικοσύστημα καινοτομίας και παραγωγικής ανασυγκρότησης. Ένα οικοσύστημα που θα συνδέει το Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων, τα ερευνητικά κέντρα, τις επιχειρήσεις, τους συνεταιρισμούς, τους φορείς κοινωνικής και αλληλέγγυας οικονομίας, τους δήμους και όλους όσοι σχετίζονται με την παραγωγή, την τεχνολογία και την τοπική ανάπτυξη.
Η πρόταση αυτή δεν αξιοποιήθηκε, όπως και άλλες τεκμηριωμένες παρεμβάσεις φορέων. Η Περιφερειακή Αρχή επέλεξε έναν κλειστό σχεδιασμό, με τα αποτελέσματα που είδαμε.
Με βάση τη σημερινή κατάσταση, η Περιφέρεια Ηπείρου, ως δυνητικός δικαιούχος, θα υποβάλει πρόταση για το νέο Πάρκο Καινοτομίας και Επιχειρηματικότητας στο πλαίσιο της νέας πρόσκλησης. Οφείλει, λοιπόν, να απαντήσει τουλάχιστον στα παρακάτω επτά ερωτήματα:
- Ποιος θα είναι ο φορέας διοίκησης και διαχείρισης;
- Ποια θα είναι η συμμετοχή του Πανεπιστημίου και των ερευνητικών φορέων;
- Ποιο είναι το μοντέλο χρηματοδότησης και βιωσιμότητας;
- Πώς θα διασφαλιστεί η ανοιχτή πρόσβαση και η διαφάνεια;
- Πώς θα αποφευχθεί η επικάλυψη με το υφιστάμενο Επιστημονικό και Τεχνολογικό Πάρκο Ηπείρου;
- Ποια θα είναι τα μετρήσιμα αποτελέσματα για την οικονομία, την έρευνα, τις επιχειρήσεις και την κοινωνία της Ηπείρου;
- Θα αξιοποιηθεί το ποσό των περίπου 200.000 ευρώ – το οποίο, σύμφωνα με δηλώσεις του Περιφερειάρχη Ηπείρου, έχει ήδη διατεθεί από την Περιφέρεια για την εκπόνηση μελετών και την έκδοση άδειας του αρχικού έργου – στο πλαίσιο της νέας πρότασης και της υλοποίησης του αναθεωρημένου σχεδιασμού;
Τα Ιωάννινα έχουν αναπτύξει μια αξιόλογη δυναμική στην τεχνολογία και την έρευνα. Διαθέτουν το ανθρώπινο δυναμικό, το Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων, το Ινστιτούτο Βιοϊατρικών Ερευνών του Ιδρύματος Τεχνολογίας και Έρευνας, επιχειρήσεις τεχνολογίας και ένα συνεργατικό οικοσύστημα με σημαντικό κοινωνικό αποτύπωμα.
Τα επόμενα βήματα απαιτούν συνεννόηση και ουσιαστική συζήτηση: πώς θα συνδέσουμε την έρευνα και την καινοτομία με τις σύγχρονες ανάγκες, την κοινωνία, τη μικρομεσαία επιχειρηματικότητα και τις βιώσιμες παραγωγικές διαδικασίες.
Ως «Κοινό των Ηπειρωτών» καλούμε την Περιφερειακή Αρχή να κάνει το αναγκαίο βήμα: να θέσει τη δημιουργία ενός δυναμικού οικοσυστήματος καινοτομίας και παραγωγής για την Ήπειρο σε οργανωμένο πλαίσιο δημόσιας συζήτησης στο Περιφερειακό Συμβούλιο, με τη συμμετοχή ειδικών επιστημόνων, φορέων, παρατάξεων, επιχειρήσεων, συνεργατικών σχημάτων και τοπικών κοινωνιών.
