Με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα κατά των Ναρκωτικών και ανταποκρινόμενοι στο κάλεσμα του Σωματείου Εργαζομένων στα Κέντρα Πρόληψης και του Συλλόγου Εργαζομένων στον ΕΟΠΑΕ, οι εργαζόμενοι του Κέντρου Πρόληψης των Εξαρτήσεων και Προαγωγής της Ψυχοκοινωνικής Υγείας Ν. Ιωαννίνων «Σχεδία» συμμετέχουν στην πανελλαδική απεργία της Παρασκευής 26 Ιουνίου 2026.
Η φετινή Παγκόσμια Ημέρα κατά των Ναρκωτικών βρίσκει τα 75 Κέντρα Πρόληψης της χώρας να συνεχίζουν το έργο τους στις τοπικές κοινωνίες, στα σχολεία, στις οικογένειες, στους συλλόγους και στους φορείς, μέσα σε ένα περιβάλλον αυξανόμενων κοινωνικών προκλήσεων και αβεβαιότητας για το μέλλον τους.
Σχεδόν δύο χρόνια μετά την εφαρμογή του νόμου για την ψυχιατρική μεταρρύθμιση και τη δημιουργία του ΕΟΠΑΕ, παραμένουν ανοιχτά κρίσιμα ζητήματα που αφορούν τη βιωσιμότητα και τη συνέχεια του έργου των Κέντρων Πρόληψης. Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί το γεγονός ότι το 2027 λήγει η ισχύουσα Προγραμματική Σύμβαση, χωρίς μέχρι σήμερα να έχει υπάρξει σαφής δέσμευση για τη συνέχιση της λειτουργίας του δικτύου.
Η πρόληψη των εξαρτήσεων αποτελεί θεμελιώδη δημόσια πολιτική και δεν μπορεί να αντιμετωπίζεται ως μια υπηρεσία με ημερομηνία λήξης. Τα Κέντρα Πρόληψης, με περισσότερα από 30 χρόνια παρουσίας στις τοπικές κοινωνίες, έχουν αναπτύξει ισχυρούς δεσμούς συνεργασίας με σχολικές κοινότητες, γονείς, νέους, δήμους και φορείς, αποτελώντας βασικούς πυλώνες της πρόληψης και της προαγωγής της ψυχοκοινωνικής υγείας.
Στο πλαίσιο συνέντευξης τύπου, ο επιστημονικά υπεύθυνος του Κέντρου Πρόληψης «Σχεδία» Βασίλης Κούτρας τόνισε ότι η φετινή Παγκόσμια Ημέρα κατά των Ναρκωτικών αποκτά ιδιαίτερο συμβολισμό, καθώς οι εργαζόμενοι στα Κέντρα Πρόληψης επιλέγουν να τη σηματοδοτήσουν με αγωνιστικές κινητοποιήσεις και απεργιακές δράσεις. Όπως επεσήμανε, η πρόληψη είναι συνυφασμένη με τη διεκδίκηση και την ενεργή στάση ζωής, σημειώνοντας χαρακτηριστικά ότι «στη ζωή πρέπει να διεκδικείς αυτά που θέλεις και όχι να περιμένεις να σου προσφερθούν».
Ο κ. Κούτρας εξέφρασε παράλληλα τον προβληματισμό του για τη θέση που καταλαμβάνει η πρόληψη στο σημερινό θεσμικό πλαίσιο, υποστηρίζοντας ότι δεν μπορεί να περιορίζεται σε δράσεις ενημέρωσης και ευαισθητοποίησης, αλλά πρέπει να αποτελεί έναν αυτόνομο πυλώνα πολιτικής. Όπως ανέφερε, η σύγχρονη επιστημονική γνώση έχει προ πολλού ξεπεράσει την αντίληψη ότι η απλή ενημέρωση αρκεί για να αποτρέψει τις εξαρτήσεις, ενώ υπενθύμισε ότι η προαγωγή της ψυχοκοινωνικής υγείας αποτελεί διαχρονικά αναπόσπαστο στοιχείο της λειτουργίας των Κέντρων Πρόληψης. Τόνισε ακόμη ότι οι επιστημονικές παρεμβάσεις οφείλουν να αξιολογούνται με βάση τα αποτελέσματά τους και υπογράμμισε πως η πολυετής παρουσία των Κέντρων Πρόληψης στις τοπικές κοινωνίες αποδεικνύει έμπρακτα την αποτελεσματικότητα του μοντέλου που υπηρετούν.
Από την πλευρά της, η ταμίας του Διοικητικού Συμβουλίου της «Σχεδίας» Ανθή Μάστακα δήλωσε ότι το Διοικητικό Συμβούλιο στηρίζει τον αγώνα των εργαζομένων για τη διασφάλιση της επόμενης ημέρας της πρόληψης, τόσο στα Ιωάννινα όσο και σε ολόκληρη τη χώρα. Όπως σημείωσε, η «Σχεδία» έχει βαθιές ρίζες στην τοπική κοινωνία και έχει αποδείξει μέσα από τη μακρόχρονη δράση της ότι μπορεί να επιτελεί με επιτυχία τον ρόλο για τον οποίο δημιουργήθηκε.
Η κ. Μάστακα αναφέρθηκε επίσης στη στήριξη που έχει ήδη εκφραστεί από σημαντικούς φορείς της περιοχής, επισημαίνοντας ότι έχουν εκδοθεί ψηφίσματα υπέρ της συνέχισης και της ενίσχυσης των Κέντρων Πρόληψης από την Περιφέρεια Ηπείρου, τον Δήμο Ιωαννιτών και τον Δικηγορικό Σύλλογο Ιωαννίνων, ενώ αντίστοιχες πρωτοβουλίες αναμένονται και από άλλους φορείς. «Θέλουμε να πούμε ένα ηχηρό ναι στη συνέχιση των Κέντρων Πρόληψης», τόνισε, προσθέτοντας ότι όταν ένα μοντέλο έχει αποδείξει επί δεκαετίες την αποτελεσματικότητά του, είναι αδικαιολόγητο να τίθεται υπό αμφισβήτηση η συνέχισή του ή να επιχειρείται η αντικατάστασή του από σχήματα με αβέβαιη αποτελεσματικότητα.
Οι εργαζόμενοι του Κέντρου Πρόληψης «Σχεδία» στηρίζουν τα αιτήματα του Σωματείου Εργαζομένων στα Κέντρα Πρόληψης και διεκδικούν:
• Θεσμική αναγνώριση και ενίσχυση των Κέντρων Πρόληψης ως εγκεκριμένων φορέων και βασικών πυλώνων της δημόσιας πολιτικής πρόληψης και προαγωγής της ψυχοκοινωνικής υγείας.
• Έγκαιρη έναρξη ουσιαστικού θεσμικού διαλόγου για τη νέα προγραμματική περίοδο μετά το 2027 και υπογραφή νέας Προγραμματικής Σύμβασης χωρίς κενό λειτουργίας.
• Θεσμική αναβάθμιση του πλαισίου λειτουργίας, πάγια, σταθερή και αποκλειστική χρηματοδότηση από τον κρατικό προϋπολογισμό και διασφάλιση της κοινοτικής φιλοσοφίας της πρόληψης.
• Διασφάλιση όλων των θέσεων εργασίας, νέες προσλήψεις για την κάλυψη των κενών και πλήρη εργασιακά δικαιώματα.
• Δημιουργία νέων Κέντρων Πρόληψης στις περιοχές όπου δεν υπάρχουν.
